بنیاد ملی نخبگان خواستار تقویت بودجه برای حفظ و نگهداشت نخبگان شد

سعید خدایگان در گفت‌وگوی اختصاصی با  هیچ یک با اشاره به جایگاه بنیاد ملی نخبگان در منظومه سیاست‌گذاری علم و فناوری کشور اظهارکرد: این بنیاد بخشی از این منظومه است و معاونت علمی نیز بخش دیگری از آن محسوب می‌شود و سایر دستگاه‌ها نیز هر یک نقش‌های خود را بر عهده دارند.

وی با تاکید براینکه، نقش بنیاد ملی نخبگان در حوزه سیاست گذاری علم و فناوری کشور به دلیل تمرکز آن بر نیروی انسانی نخبه یکی از نقش‌های کلیدی در این منظومه است، افزود: حتی ممکن است ورودی بخش‌های دیگر از این بنیاد ملی نخبگان نشأت گیرد و به همین علت نقش و اهمیت بنیاد ویژه‌تر است.

خدایگان درباره ضرورت تقویت برنامه‌های حمایتی از بنیاد ملی نخبگان نیز تاکیدکرد: اگر بودجه کافی در اختیار داشته باشیم می‌توانیم خدمات بیشتری به جامعه نخبه کشور ارائه کنیم و فرآیند شناسایی نخبگان را کامل‌تر انجام دهیم، اما زمانی که بودجه بنیاد پایین بسته می‌شود با محدودیت‌های اساسی مواجه خواهیم شد.

وی اظهارکرد: ما فصل بودجه را پیش رو داریم و این موارد را در مجلس نیز ارائه خواهیم کرد و امیدواریم نمایندگان مجلس اهمیت موضوع را درک کنند و از آن حمایت داشته باشند.

قائم‌مقام بنیاد ملی نخبگان درباره میزان تخصیص بودجه به این مجموعه در سال گذشته (۱۴۰۴) نیز تصریح کرد: تخصیص بودجه بنیاد در سال گذشته به صورت کلی ۶۵ درصد محقق شد و ما می‌دانیم و می‌پذیریم که سال گذشته و امسال سال‌های سختی بوده‌اند، اما نمایندگان مجلس باید در فصل بودجه حمایت ویژه‌ای از جامعه نخبگانی داشته باشند چراکه این تغییر پارادایم واقعاً به حمایت دیگر دستگاه‌ها نیاز دارد.

خدایگان در ادامه تأکیدکرد: این اقدام کاری بزرگ و ملی است و امیدواریم دستگاه‌ها و مسئولان بخش‌های مختلف همراهی لازم را برای اجرای بهتر آن داشته باشند.

نگهداشت نخبگان نیازمند اولویت‌گذاری ملی است

قائم‌مقام بنیاد ملی نخبگان همچنین با اشاره به محدودیت منابع بودجه‌ای کشور اظهارکرد: دولت برنامه‌های مختلفی را ارائه می‌کند و متناسب با این برنامه‌ها بودجه‌ای نیز پیش‌بینی می‌شود.

خدایگان افزود: از آنجا که منابع بودجه‌ای محدود است میان برنامه‌های بخش های مختلف یک رقابت شکل می‌گیرد و برخی برنامه‌ها در اولویت بالاتر و برخی در اولویت پایین‌تر قرار می‌گیرند.

وی ادامه داد: مسئله اصلی به اولویت‌بندی نمایندگان مجلس و مسئولانی بازمی‌گردد که در فرآیند تصمیم‌گیری و تصویب بودجه نقش دارند. اگر موضوع نخبگان در اولویت بالاتری قرار گیرد امکان تصویب بودجه مناسب نیز بیشتر خواهد شد.

وی گفت: انتظار داریم برای سال پیش رو و در فرآیند تدوین بودجه برنامه‌های بنیاد ملی نخبگان جدی گرفته شود، چراکه نگهداشت و حفظ نخبگان موضوع بسیار مهمی است و نخبگان در جامعه نقش پیشرو دارند و اقدامات آنان می‌تواند به الگویی برای دیگر بخش‌های جامعه تبدیل شود.

این مقام مسئول درباره برآورد بودجه مورد نیاز برای اجرای برنامه‌های بنیاد ملی نخبگان نیز خاطرنشان کرد: در آذرماه سال ۱۴۰۳ تحلیلی انجام دادیم که بر اساس آن اگر بخواهیم همه وظایف و مأموریت‌هایی را که در اسناد برای بنیاد تعیین شده، اجرا کنیم با قیمت‌ها و هزینه‌های قبل، به حدود ۶ هزار میلیارد تومان اعتبار نیاز داشتیم.

خدایگان افزود: در سال گذشته حدود ۱۰ درصد این رقم برای بنیاد در نظر گرفته شد و امسال نیز باید برنامه‌های خود را ارائه کنیم و برای تأمین منابع مورد نیاز تلاش کنیم. البته محدودیت منابع کشور را به خوبی درک می‌کنیم اما این کار اقدامی ارزشمند و مهم است.

وی خاطرنشان کرد: در حال بررسی هستیم تا در فصل بودجه، برنامه‌ها و هزینه‌های پیش‌بینی‌شده و اعتبار مورد نیاز را همراه با اعداد و ارقام به شکل دقیق تری اعلام کنیم.

انتخاب مسیر فعالیت باید در اختیار نخبه باشد

خدایگان درباره مسیرهای فعالیت نخبگان نیز اظهارکرد: دو نگاه درباره حضور نخبگان در دستگاه‌های اجرایی وجود دارد. بر اساس یک دیدگاه نخبه نباید کارمند باشد، زیرا ممکن است استعداد او در ساختار اداری محدود شود اما نگاه دیگر این است که همه بخش‌های کشور باید از حضور نخبگان بهره‌مند شوند.

وی افزود: نخبه می‌تواند در دستگاه‌های اجرایی، دانشگاه‌ها، شرکت‌های خصوصی و شرکت‌های دانش‌بنیان فعالیت کند یا به عنوان عضو هیئت علمی در دانشگاه‌ها و مؤسسات آموزش عالی به کار گرفته شود.

قائم‌مقام بنیاد ملی نخبگان تصریح کرد: بنیاد ملی نخبگان نگاه دوم را به رسمیت شناخته و تلاش می‌کند مسیرهای مختلف را برای فعالیت نخبگان باز نگه دارد. بهتر است انتخاب مسیر حرفه‌ای در اختیار خود نخبه و استعداد برتر قرار گیرد تا هر فرد بر اساس علاقه و توانایی خود محل فعالیتش را انتخاب کند.

کاهش مهاجرت نخبگان در آمار سال ۱۴۰۳

خدایگان درباره آمار مهاجرت نخبگان نیز تصریح کرد: آماری که ارائه شد مربوط به یک دوره ۱۰ ساله بود اما در آمار سال ۱۴۰۳ کاهش مهاجرت نخبگان مشاهده می‌شود، به طوریکه آمار مهاجرت در حوزه پزشکی ۱۸ درصد و در حوزه‌های‌های غیرپزشکی ۳۰ درصد کاهش داشته است.

وی تاکیدکرد: بنیاد ملی نخبگان جامعه آماری مورد نیاز را با استفاده از روش‌های استاندارد آماده و آمار مربوط را استخراج کرده و درباره علت این کاهش یا نحوه تفسیر آن ادعایی نداریم و تحلیل دلایل و عارضه‌یابی این موضوع باید به متخصصان حوزه واگذار شود.