نوبل اقتصاد ۲۰۲۶
جایزه نوبل اقتصاد ۲۰۲۶ به دو اقتصاددان آمریکایی، هال و وودفورد، رسید. پژوهشهای این دو با تورم، نرخ بهره و رکود پیوند دارد و همین موضوعها امروز بر بازار ارز و طلا اثر میگذارند.
به گزارش هیچ یک – جایزه نوبل اقتصاد سال ۲۰۲۶ به دو اقتصاددان آمریکایی با نامهای هال و وودفورد رسید. این جایزه دوشنبه ۱۲ اکتبر ۲۰۲۶ (۲۰ مهر ۱۴۰۵) اعلام شد. نام رسمی آن «جایزه بانک مرکزی سوئد در علوم اقتصادی به یاد آلفرد نوبل» است.
مایکل وودفورد، استاد دانشگاه کلمبیا، از نظریهپردازان شناختهشده سیاست پولی است. محور کار او این ایده است که بانک مرکزی فقط با نرخ بهره امروز بر اقتصاد اثر نمیگذارد. انتظار مردم و بازارها از تصمیمهای آینده بانک مرکزی هم بر تورم اثر دارد. به همین دلیل، سخنان رئیس یک بانک مرکزی گاهی به اندازه خود تصمیم بر بازار اثر میگذارد.
رابرت هال، اقتصاددان دانشگاه استنفورد، بیشتر به پژوهش درباره بازار کار، بیکاری و چرخههای تجاری شناخته میشود. چرخه تجاری یعنی دورههای پیاپی رونق و رکود در اقتصاد. هال سالها ریاست کمیتهای را بر عهده داشت که آغاز و پایان رکودهای اقتصادی آمریکا را بهطور رسمی تعیین میکند.
اهمیت این جایزه برای خواننده ایرانی در پیوند آن با تصمیمهای بانکهای مرکزی است. نظریههایی از این دست در شیوه تصمیمگیری فدرال رزرو، بانک مرکزی آمریکا، نقش دارند. تصمیمهای این نهاد بر ارزش جهانی دلار و قیمت جهانی طلا اثر میگذارد. قیمت جهانی طلا نیز یکی از عوامل مؤثر بر قیمت طلا و سکه در بازار داخلی است.
نوبل اقتصاد آخرین جایزه از مجموعه جایزههای نوبل هر سال است. مبلغ این جایزه در سالهای اخیر ۱۱ میلیون کرون سوئد، معادل حدود ۱ میلیون دلار، بوده است. این مبلغ میان برندگان هر دوره تقسیم میشود.