اعضای آژانس بینالمللی انرژی توافق کردند برداشت از ذخایر راهبردی نفت را سرعت دهند و گازوئیل را در اولویت عرضه بگذارند. هدف این تصمیم کاهش فشار قیمتهای بیسابقه سوخت است که بر هزینه حملونقل و تورم جهانی اثر گذاشته است.
به گزارش هیچ یک – کشورهای عضو آژانس بینالمللی انرژی برای عرضه حدود ۱۰۰ میلیون بشکه نفت به بازار به توافق رسیدند. این حجم در چارچوب طرحی است که ماه مارس تصویب شد. در توافق تازه، اعضا قرار گذاشتند برداشت از ذخایر راهبردی را سریعتر انجام دهند و عرضه گازوئیل را در اولویت بگذارند.
این تصمیم در شرایطی گرفته شد که قیمت سوخت در بازارهای جهانی به سطح بیسابقهای رسیده است. جنگ آمریکا و اسرائیل با ایران زنجیره عرضه انرژی در منطقه را مختل کرده است. پیامد این وضعیت فقط به پمپبنزین محدود نمیماند. هزینه سوخت مستقیم به قیمت حمل کالا، تولید و در نهایت سبد خرید خانوار منتقل میشود.
۱۰۰ میلیون بشکه یعنی چه؟
ذخایر راهبردی نفت انبارهایی است که دولتها برای روزهای بحران نگه میدارند. این ذخایر در زمان اختلال عرضه آزاد میشود تا کمبود موقت بازار را جبران کند. ۱۰۰ میلیون بشکه تقریباً برابر با مصرف جهانی نفت در حدود ۱ روز است. به بیان دیگر، این حجم بهتنهایی کمبود بلندمدت را جبران نمیکند، اما میتواند در کوتاهمدت از فشار خریداران بکاهد.
در بازار نفت، کشمکش اصلی میان خریدارانی است که از کمبود عرضه نگراناند و فروشندگانی که انتظار آرامش دارند. ورود ذخایر راهبردی پیامی به این بازار میفرستد: دولتها حاضرند برای مهار قیمت وارد میدان شوند. اثر نهایی این پیام به طول دوره اختلال عرضه بستگی دارد.
چرا گازوئیل در اولویت است؟
گازوئیل سوخت اصلی کامیونها، کشتیها، ماشینآلات کشاورزی و بخشی از نیروگاههاست. افزایش قیمت آن سریعتر از سایر فرآوردهها به قیمت کالاهای مصرفی میرسد. به همین دلیل، تمرکز بر عرضه گازوئیل نشان میدهد نگرانی اصلی کشورهای مصرفکننده، سرایت گرانی سوخت به تورم عمومی است.
تحولات بازار انرژی معمولاً بر انتظارات تورمی و سیاست پولی بانکهای مرکزی بزرگ اثر میگذارد. این انتظارات نیز به نوبه خود در قیمت جهانی طلا و ارزهای اصلی بازتاب پیدا میکند. دادههای روزهای آینده درباره قیمت نفت و فرآوردهها نشان خواهد داد این برداشت هماهنگ تا چه اندازه توانسته است فشار بازار را کاهش دهد.