مترجم رسمی آثار بختیار علی در ایران با اشاره به اینکه خواننده رمان «نفرین نوبهاران» بیش از پیش در برابر ناعدالتی، تعصب، استبداد و مردسالاری میایستد، گفت: این رمان علیه جهانی است که زنان در آن از آزادیهای فردی، حقوق برابر و احترام به خواستههایشان برخوردار نیستند.
به گزارش هیچ یک _ کتاب «نفرین نوبهاران» نوشته بختیار علی از آثاری است که به زندگی زنان در جامعه شرقی و مسائلی که در جامعه با آن مواجه هستند، در داستانی روان با استفاده از عناصر ادبی میپردازد. رمان به شکلی نوشته شده است که گویی نویسنده زندگی زنی را که با باورهای قدیمی دست و پنجه نرم و برای زندگی تلاش میکند، از نزدیک دیده و تجربه کرده است و مخاطب را با خود به فضای آن جامعه میبرد.
رمان «نفرین نوبهاران» داستانی تلخ دارد، با چرخهای از خشونت که در آن تکرار میشود و به نظر میرسد راهی برای رهایی از آن وجود ندارد. در این رمان قدرت با وسایلی ساده به افراد گوناگون منتقل میشود و خشونت عنصری است که بعد از به قدرت رسیدن شخص، با او همراه میشود.
«نفرین نوبهاران» توسط مریوان حلبچهای مترجم رسمی آثار بختیار علی در ایران، ترجمه و توسط نشر چشمه منتشر شده است. خبرنگار ایرنا گفتوگویی با این مترجم درباره رمان «نفرین نوبهاران» انجام داد که در ادامه میخوانید.
در کتاب «نفرین نوبهاران» به موضوعاتی مانند خشونت و چرخه تکرارشونده آن پرداخته شده است، به نظر شما بختیار علی در این رمان تا چه اندازه در انتقال زشتیِ خشونت و درماندگیِ قربانی در زمان تکرار خشونت موفق بوده است؟
بختیار علی نه تنها در رمان «نفرین نوبهاران» بلکه در شانزده رمان دیگرش به موضوع خشونت، انتقام و زشتیهای آن پرداخته است
بختیار علی نه تنها در رمان «نفرین نوبهاران» بلکه در شانزده رمان دیگرش به اشکال گوناگونی به موضوع خشونت، انتقام و زشتیهای آن پرداخته است. اما هر بار به شکلی سعی کرده تا از زاویه دید تازهتری به این موضوع بپردازد. فکر میکنم تجربه متفاوت و خلق جهانی نو در رمان «نفرین نوبهاران» و استقبال خوانندگان و منتقدان شاهدی بر موفقیت نویسنده در آفرینش این اثر بوده است.
پرداختن به موضوعاتی مانند کینه، انتقام، بقا و فروپاشی در گذر زمان چه تاثیری بر مخاطبان دارد؟ فردی که «نفرین نوبهاران » را خوانده باشد، ممکن است مرتکب خشونت شود؟
سراسر این رمان، مانیفستی علیه دگماتیسم و فاشیسم شرقی و خشونت علیه زنان و نابرابری حاکم بر برخی جوامع است
پرداختن به خشونت، قربانی، جنگ و تاثیرات مخرب آن از دغدغههای اصلی بختیار علی است. طوری که میشود گفت، جهان نفرین شده و مورد غضب او، جهانی سرشار از جنگ، تعصب، خشم و انتقام است. هر خوانندهای که «نفرین نوبهاران» را بخواند بیش از پیش در برابر ناعدالتی، تعصب، استبداد و مردسالاری میایستد. «نفرین نوبهاران» علیه جهانی است که زنان در آن از آزادیهای فردی، حقوق برابر و احترام به خواستههایشان برخوردار نیستند. سراسر این رمان، مانیفستی علیه دگماتیسم و فاشیسم شرقی و خشونت علیه زنان و نابرابری حاکم بر برخی جوامع است.
بختیار علی رمانهایش را به گونهای مینویسد که ممکن است مخاطبی که نخستین کتاب از او را میخواند، فرض کند آن اتفاقها را زیسته است، شما با نویسنده کتاب ارتباط دارید، چگونه میتواند داستانها را با این دقت بنویسد؟
بختیار علی عاشقان بسیاری را در سطح جهان به خوانندگان ادبیات کردی افزوده است
بختیار علی متفکر، رمان نویس، شاعر، نمایشنامهنویس و نظریهپرداز ادبی است؛ بیش از چهار دهه است که مینویسد و تا کنون بیش از ۱۰۰ کتاب منتشر و جوایز بسیاری در سطح جهانی کسب کرده است و هر یک از رمانهایش که به زبانهای اروپایی ترجمه و منتشر میشود، مقالاتی متعدد در ستایشش نوشته میشود. او نویسندهای است که نه تنها در کردستان، ایران و مشرق زمین بلکه در تمام دنیا طرفداران بسیاری دارد.
طبیعی است چنین نویسندهای شخصیتپردازی و فضاسازی چنین شگفتانگیزی بیافریند که هر خوانندهای که کتابی از او میخواند مدت مدیدی با شخصیتهایش زندگی کند و به خواندن بقیه آثارش علاقهمند شود. بختیار علی از آن نویسندگانی است که خوانندگان و عاشقان بسیاری را در سطح جهان به خوانندگان ادبیات کردی افزوده است.
به نظر شما آثار بختیار علی مانند «نفرین نوبهاران» تا چه اندازه در ثبت تاریخ تاثیر دارد؟
ماندگارترین تاریخ توسط رماننویسهای بزرگ در جهان ثبت شده است
بسیار زیاد. هر رمان مهمی در تاریخ ادبیات از جمله «نفرین نوبهاران» گام مهمی است در ثبت تاریخ. ماندگارترین تاریخ توسط رماننویسهای بزرگ در جهان ثبت شده است.
شما مترجمی هستید که آثار بختیار علی را با اجازه نویسنده در ایران ترجمه و منتشر میکنید. هنوز هم یکی از ناشران شناخته شده، کتابهای این نویسنده را ترجمه و منتشر میکند. به نظر شما با توجه به اینکه ایران به کنوانسیون برن نپیوسته است، امکان جلوگیری این روند وجود دارد؟
متاسفانه خیر. در حال حاضر تنها روش موجود رعایت اخلاقی حق نویسنده و مترجم است که آن هم توسط برخی از ناشران رعایت نشده و بارها حق من، بختیار علی و دیگر نویسندگان کردی که آثارشان را ترجمه کردهام نادیده گرفته شده است. امیدوارم روزی برسد که ایران هم به کنوانسیون برن بپیوندد و کپیرایت را به رسمیت بشناسد.

