معاون اجتماعی سازمان انتقال خون با بیان اینکه پیش از تأسیس سازمان انتقال خون، خرید و فروش خون یکی از راههای تأمین نیاز بیماران بود که سلامت خون را با مخاطره جدی مواجه میکرد، گفت: اما اکنون، پس از بیش از پنج دهه، سازمان انتقال خون به استانداردهای روز دنیا مجهز است و برنامههایی برای جذب نسل Z جهت اهدای خون دارد.
دکتر بابک یکتاپرست در گفتوگو با هیچ یک ، با اشاره به تاسیس سازمان انتقال خون در سال ۱۳۵۳ و با بیان اینکه نهم مرداد ماه سالروز تاسیس این سازمان است، گفت: پیش از تاسیس سازمان انتقال خون، تامین خون به وسیله خونفروشی بود. پدیدهای که سبب ثبت ضربالمثل «خون کسی را در شیشه کردن» در تاریخ کشور شد. خونفروشی به نحوی بود که در قبال پرداخت خون نسبت به فروش خون اقدام میکردند. اغلب افرادی که خونفروشی میکردند جزو گروههای خاص جامعه بهشمار میرفتند و گرفتار مشکلات مالی یا اعتیاد بودند. مشکلات شخصی و همچنین مسائل مالی سبب خونفروشی میشد؛ موضوعی که سلامت خون را به شدت به خظر میانداخت.
ورود سلبریتیها به حوزه فرهنگسازی اهدای خون
این پزشک درباره ورود چهرههای مطرح به عرصه اهدای خون گفت: مرحوم داریوش مهرجویی، نخستین سلبریتی ایرانی است که به حوزه خون و اهدای خون ورود کرد. سازمان انتقال خون به پاسداشت این کارگردان نسبت به ثبت تصاویر مرحوم مهرجویی روی بیلبوردهای پنجاهودومین سالگرد تاسیس انتقال خون اقدام کرده است. انسانهای بزرگی مانند داریوش مهرجویی با ساخت فیلم «دایره مینا» و سایر هنرمندان با انجام کارهای هنری در راستای فرهنگسازی و ترویج اهدای خون تلاش کردند.
یکتاپرست با بیان اینکه سازمان انتقال خون «سلامت» و «کفایت» خون را مدنظر قرار داده، تصریح کرد: هنگامی که سازمان انتقال خون در سال ۵۲ تاسیس شد؛ دو موضوع «سلامت» و «کفایت» خون را مدنظر قرار داد. بررسیها نشان میدهد میزان مشارکت مردم برای اهدای خون با گذر زمان افزایش یافتهاست.
دو گلوگاه تاریخی برای اهدای خون
معاون اجتماعی سازمان انتقال خون با بیان اینکه دو مقطع تاریخی مهم را تجربه کردهایم، گفت: «انقلاب اسلامی» و «جنگ ۸ ساله تحمیلی ایران و عراق» دو نقطه تاریخی برای سازمان انتقال خون به حساب میآید. میزان مشارکت مردم در دوران انقلاب اسلامی برای تامین خون مورد نیاز مصدومان و مجروحان بسیار زیاد بود. من بر این باور هستم، بارزترین جلوه مشارکت مردم با سازمان انتقال خون برای دوران جنگ ۸ ساله است. در دوران جنگ ۸ ساله، زنان ۳۵ درصد خون مورد نیاز کشور را تامین میکردند.
حرکت با استانداردهای روز دنیا
او درباره سلامت خونهای اهدایی اظهار کرد: اقدامات سازمان انتقال خون فقط به تامین کفایت خون محدود نمیشود؛ چرا که حرکت منطبق با استانداردهای روز دنیا در دستورالعمل سازمان قرار دارد. سلامت خون، بسیار حائز اهمیت است واین موضوع با عبور از گذرگاههای مختلف تضمین میشود. اقدمات سازمان انتقال خون برای تامین سلامت خون شامل مواردی مانند فراخوان برای سالمترین افراد، مشاوره پزشکی از تمام داوطلبان اهدای خون به منظور انتخاب سالمترین افراد، غربالگریها و آزمایش های سلامت خون شامل هپاتیت، سفلیس، HIV و HTLV است. هداف از انجام این اقدامات این است تا سالمترین خون را به دست بیماران برسانیم و زندگی آنها را نجات دهیم. اگر کوچکترین آلودگی به بدن یک نوزاد، مبتلایان به سرطان و بیماران تالاسمی وارد شود، ممکن است به قیمت مرگ تمام شود.
تامین پلاکت خون با روش پلاکت فرزیس
یکتاپررست درباره تامین فرآودههای خونی گفت: در گذشته، سازمان انتقال خون فقط خون کامل را تامین میکرد؛ این در حالی است که ۴ فرآروده خونی از یک کیسه اهدایی خون تهیه میشود. سازمان انتقال خون طی مدتزمان فعالیت خود به موفقیتهای بسیاری نائل آمده است. تامین پلاکت به روش «فرزیس» از دیگر پیشرفتهای سازمان انتقال خون است که فقط پلاکت دریافت میشود و سایر اجزا به بدن اهداکننده بازمیگردد. بانک سلولهای خون بنیادی و گروههای خونی نادر جزو مدرنترین خدمات سازمان انتقال خون است.
این پزشک گفت: من از اهداکنندگان خون درخواست میکنم با اهدای پلاکت به حفظ جان بیماران مبتلا به سرطان کمک کنند.
تلاش برای جذب جوانان
او با بیان اینکه باید نگاهی جدید به مقوله اهداکنندگان داشته باشیم، توضیح داد: میانگین سنی اهداکنندگان کشور ۳۵ تا ۵۰ سال است؛ بنابراین باید از ظرفیت جوانان برای اهدای خون استفاده کنیم. سازمان انتقال خون به منظور جذب اهداکنندگان جوان باید از رسانههای موردپسند آنها استفاده کند. جوانان ثابتکردهاند که هرگاه به آنها نیاز داشتهایم به پای کار آمدهاند و این موضوع را در حادثه بندر رجاییشهر و جنگ ۴۰ روزه تجربه کردیم. میزان اهدای خون جوانان در جنگ ۴۰ روزه حدود ۶۳ درصد افزایش یافت.
او با بیان اینکه دو مرکز جامع انتقال خون در تهران افتتاح کردیم، گفت: چهار مرکز جامع انقال خون طی روز چهارشنبه (۷ مرداد) در کشور افتتاح کردیم که دو مورد در تهران مستقر است. مرکز اهدایی که در سازمان انتقال خون مستقر است، هیچ شباهتی با یک مرکز درمانی ندارد و نسل Z با حضور در این مرکز و با استفاده از ادبیات خود با اشتراکگذاری تصاویر میتوانند فریلنسر سازمان انقال خون در زمینه ترویج اهدای خون جوانان باشند.