سرنوشت مشترک

تاریخ ما، روایت راه‌های هموار نیست؛ تاریخ آزمون‌های دشواری است که هر بار، ما را از نو تعریف کرده است. شهری فرو ریخته، زبانی زخمی شده، مردمانی پراکنده گشته‌اند، اما از دل همین رنج‌ها، دوباره تداوم سر برآورده است. جوهر ایران همین استمرار آرام اما ناگسستنی برای ماندن است.

آنچه این سرزمین را پابرجا نگاه داشته، پیش از آن‌که پادگان‌ها و قراردادها باشد، فهم نانوشته «با هم ماندن» است؛ فهمی که در ناخودآگاه تاریخی ملت رسوب کرده. هرگاه این حس مشترک کمرنگ شده، ترک‌های خستگی بر پیکر جامعه افتاده؛ و هر زمان مردم دوباره به هم نزدیک شده‌اند، خون تازه‌ای در رگ‌های تاریخ دویده است. هیچ خانه‌ای با بی‌اعتمادی نمی‌پاید؛ همان‌گونه که هیچ ملتی با تفرقه زنده نمی‌ماند.

در فصل‌های سخت این تاریخ، همیشه کسانی بوده‌اند که آرامش خود را وانهاده‌اند تا سقف این خانه فرو نریزد؛ آنان که در میدان خطر ایستادند و آنان که در سکوت، بار مسئولیت را بر دوش کشیدند. نام برخی بر سنگ مانده و نام بسیاری در خاموشی گم شده است، اما اثر دست‌های همه آنان، هنوز در استواری این وطن حس می‌شود. پیوستگی، بزرگ‌ترین دارایی این ملت است؛ نیرویی که پشت هر بازسازی، هر برخاستن و هر امیدِ پنهان ایستاده است.

ملیت، در این خاک، پیش از آن‌که مفهومی اداری باشد، تجربه‌ای انسانی و تاریخی است؛ احساس تعلق به سرزمینی که در آن، رنج و شادی از هم جداشدنی نیست. جامعه زمانی جامعه می‌ماند که بداند سرنوشت افراد از هم گسسته نیست. اختلاف، اگر بر پایه احترام باشد، نشانه حیات است؛ اما گفتاری که رشته اعتماد را می‌فرساید، دیر یا زود، آجرهای خانه را سست خواهد کرد.

ایران خانه مشترک ماست؛ حاصلِ سده‌ها رنج، ساختن و امید. آینده این خانه به مسئولیت امروز ما گره خورده است: به باوری که به یکدیگر داریم، به وفاداری به حقیقت این خاک و به درک این واقعیت ساده که هیچ‌کس جدا از سرنوشت جمعی دوام نمی‌آورد.

شاید در نهایت، تمام تاریخ این سرزمین را بتوان در یک جمله خلاصه کرد: ایران می‌ماند، چون هنوز کسانی هستند که نمی‌گذارند این خانه فروبپاشد. همین ماندن، سرنوشت مشترک ماست.

* مشاور رئیس سازمان بهزیستی کشور و راهبر روابط عمومی و امور بین الملل