مدیرعامل کشتی سازی و صنایع فراساحل ایران (ایزوایکو) با تاکید بر اینکه سازوکارهای مالی دریایی؛ چالش اصلی واگذاری ساخت شناور به خارج است، گفت: هماکنون یک فروند شناور پهنپیکر با ظرفیت حمل ۲ و نیم میلیون بشکه نفت خام در مجتمع ایزوایکو در حال تعمیر و بازسازی است.
سعید جعفری روز پنجشنبه در گفت وگو با هیچ یک اظهار کرد: توان فنی ساخت چنین شناوری در داخل کشور وجود دارد و اینکه تاکنون ساخته نشده، دلیل بر نبود توانمندی نیست.
وی بیان کرد: با وجود توانمندی فنی و زیرساختی کشور برای ساخت انواع شناورهای سنگین و اقیانوسپیما، هنوز بخش قابل توجهی به خارج از کشور سپرده میشود و ظرفیتهای داخلی بدون استفاده مانده است.
مدیرعامل مجتمع کشتیسازی ایزوایکو ادامه داد: بسیاری از بهرهبرداران و سفارشدهندگان بهجای اعتماد به سازندگان داخلی، ترجیح میدهند پروژهها را در خارج از کشور سفارش دهند که بخش عمده این گرایش به دلیل مسائل تامین مالی است.
جعفری، نداشتن نهادهای پشتیبان تخصصی دریایی را یکی از مشکلات اساسی دانست و گفت: ما کشور دریایی هستیم، اما سازوکارمان دریایی نیست؛ مثلا بانک دریایی نداریم که بتواند مانند بانکهای تخصصی این حوزه در دیگر کشورها عمل کند.
وی تصریح کرد: اعداد و ارقام در پروژههای دریایی بسیار بزرگ است و دریافت تسهیلات یا وثیقههای متناسب بهراحتی امکانپذیر نیست؛ به همین دلیل در سطح جهانی از مدلهای تضمین متنوع برای پشتیبانی مالی این پروژهها استفاده میشود.
تولید ۱۰۰ هزار تن تجهیزات دریایی در ایزوایکو
مدیرعامل مجتمع کشتیسازی ایزوایکو همچنین با تاکید بر اینکه صنعت دریایی محدود به کشتیسازی نیست بلکه در حوزه فراساحل نیز اقدامات گستردهای در کشور انجام شده است، گفت: تاکنون بیش از ۱۰۰ هزار تن تجهیزات دریایی در ایزوایکو تولید شده است.
وی با اشاره به اینکه ما توانمندیم و این توانمندی اثبات شده است، تصریح کرد: تاکنون انواع شناورهای جدید در کشور برای نخستینبار ساخته شده، اما تداوم سفارشها وجود نداشته و همان تجربه نخست باقی مانده است.
جعفری با تاکید بر اینکه سفارشگذاری مقطعی باعث افزایش هزینهها و طولانیتر شدن زمان تحویل میشود، اظهار کرد: سفارش ساخت شناور به ایزوایکو باید پیوسته باشد؛ چون هیچ شناوری مشابه دیگری نیست؛ اگر سفارش تنها برای یک فروند باشد، هزینه ساخت آن تا یک و نیم برابرنسبت به زمانی که دستکم پنج فروند بهصورت زنجیرهای ساخته شوند، افزایش پیدا میکند.
ظرفیت خالی ساخت شناور در سال ۱۴۰۴
مدیرعامل مجتمع کشتی سازی ایزوایکو یادآور شد: در سالجاری تنها برای سه فروند شناور کوچک سفارش ساخت دریافت کردیم و ظرفیت تولید ما خالی ماند، در حالی که در حوزه تعمیرات ۴۷ فروند شناور در ابعاد مختلف در دست تعمیر داریم.
جعفری ابراز کرد: در حوزه شناورهای بزرگ نیز توان ساخت پنج فروند شناور اقیانوسپیما با فاصله ۶ ماهه از یکدیگر وجود دارد و میتوان طی دوره ۲۴ تا ۳۰ ماهه آنها را تحویل داد.
وی ادامه داد: در بیشتر کشورهای دریایی به دلیل وابستگی بالای این صنعت به نیروی انسانی و غیررباتیکبودن فرآیندها، دولتها یارانههای گستردهای برای تامین مالی صنایع دریایی درنظر میگیرند که میطلبد چنین حمایتهایی در کشور ما نیز تقویت شود.
مجتمع کشتیسازی و صنایع فراساحل ایران (ایزوایکو)، در سال ۱۳۵۲ با هدف جذب بخش بزرگی از بازار تعمیرات و ساخت شناور، در ۳۷ کیلومتری غرب بندرعباس راهاندازی شد.
این مجموعه در طول سالها با اجرای پروژههای کلان از جمله ساخت سه فروند کشتی کانتینربر اقیانوسپیما با ظرفیت حمل ۲۲۰۰ کانتینر، که نخستین اقیانوسپیماهای ساختهشده در ایران و تحت کلاس GL آلمان هستند، جایگاه ویژهای در صنعت دریایی کشور کسب کرده است.
این مجتمع در زمینه طراحی، ساخت، حمل، نصب و راهاندازی سکوهای نفت و گاز و بومی سازی این دانش نیز عملکرد درخشانی داشته و توانسته پروژههای بزرگی را در فازهای مختلف میدان گازی پارس جنوبی و توسعه میدانهای نفتی هندیجان و فروزان با موفقیت به پایان برساند. ایزوایکو همچنین با بومیسازی دانش تعمیرات ریگهای حفاری دریایی و اجرای بیش از ۱۴ پروژه در این حوزه، نقشی کلیدی در کاهش وابستگی کشور به خارج ایفا کرده است.
این مجموعه، که امروز بهعنوان بزرگترین زیرساخت صنایع دریایی کشور شناخته میشود، با برخورداری از سیستمهای پیشرفته آبگیری و بهآباندازی، توانایی ساخت و تعمیر هر نوع شناور در دنیا را دارد.علاوه بر این، پشتیبانی ایزوایکو از شرکت ملی نفتکش ایران نقشی حیاتی در تداوم جریان صادرات نفت و فرآوردههای نفتی ایفا کرده و به تبع آن، تأثیر بسزایی در اقتصاد کشور داشته است.
ایجاد این مجموعه، با در نظر گرفتن موقعیت طبیعی و جغرافیایی آن، حوضچه آرامش به وسعت ۳۸۰ هکتار، و بهرهمندی از تسهیلات قانونی منطقه ویژه، با هدف توسعه صنعت و تجارت در حوزه صنایع کشتیسازی، سازههای دریایی، صنایع پاییندستی و ایجاد کارخانههای مرتبط صورت گرفته است. ایزوایکو با استفاده از آخرین فناوریهای روز دنیا و بومیسازی دانش مرتبط، در راستای افزایش تولید، اشتغال پایدار و قطع وابستگی کشور به خارج، گامهای مؤثری برداشته است.