نرخ دلار در بازار آزاد طی روزهای اخیر با جهشی نزدیک به ۲۰۰ هزار تومان مواجه شد و این افزایش، موج تازهای از نگرانی را به بازار مسکن منتقل کرد. کارشناسان میگویند نوسان ارزی میتواند بر هزینه ساخت، قیمت زمین و رفتار خریداران و فروشندگان مسکن اثر بگذارد.
قیمت دلار در بازار آزاد ایران در هفتههای اخیر رشدی نزدیک به ۲۰۰ هزار تومان را تجربه کرد. این جهش که در بازهای نسبتاً کوتاه رخ داد، دوباره توجه فعالان اقتصادی را به پیوند نزدیک نرخ ارز و بازار مسکن جلب کرد. مسکن در ایران به دلیل نقش زمین و برخی مصالح وارداتی در فرایند ساختوساز، همواره از بازارهایی است که نوسان دلار در آن بازتاب پیدا میکند.
این موضوع برای خانوارهایی که در پی خرید یا اجاره مسکن هستند اهمیت مستقیم دارد. رشد نرخ ارز میتواند انتظارات تورمی در بازار مسکن را تقویت کند و برخی فروشندگان را به تجدیدنظر در قیمت پیشنهادی وادار کند. در مقابل، کاهش قدرت خرید خانوارها میتواند حجم معاملات را برای مدتی محدود نگه دارد.بخشی از تجهیزات ساختمانی، از جمله آسانسور و برخی متعلقات فنی، به صورت مستقیم یا غیرمستقیم به نرخ ارز وابسته است. افزایش دلار، هزینه تمامشده ساخت را برای سازندگان بالا میبرد. این افزایش هزینه معمولاً با فاصله زمانی، خود را در قیمت واحدهای نوساز نشان میدهد.علاوه بر مصالح، زمین و مسکن در ایران نقش دارایی ضدتورمی دارند. بسیاری از خانوارها و سرمایهگذاران در دورههای جهش ارزی، نقدینگی خود را به سمت داراییهای ملموس مانند ملک هدایت میکنند. این رفتار میتواند تقاضای سرمایهای برای مسکن را افزایش دهد، حتی اگر تقاضای مصرفی به دلیل کاهش قدرت خرید تضعیف شده باشد.در روزهای نخست پس از جهش ارزی، بازار مسکن معمولاً وارد دورهای از انتظار میشود. فروشندگان تمایل کمتری به فروش با قیمتهای قبلی دارند و برخی آگهیها را از بازار جمع میکنند. خریداران نیز تا روشنشدن روند نرخ ارز، تصمیم نهایی خود را به تعویق میاندازند. نتیجه این رفتار دوطرفه، کاهش موقت حجم معاملات مسکن است، پیش از آنکه قیمتها خود را با سطح تازه ارز تطبیق دهند.بازار اجاره معمولاً با تأخیر بیشتری نسبت به بازار خرید و فروش به نوسان ارز واکنش نشان میدهد. صاحبخانهها هزینههای نگهداری، تعمیرات و بازسازی وابسته به کالاهای وارداتی را در بازتعیین اجارهبها لحاظ میکنند. برای مستأجران، این به معنای فشار بیشتر بر بودجه ماهانه در دورههای تمدید قرارداد است.
بر اساس روند سالهای اخیر، بازار مسکن ایران در دورههای جهش ارزی معمولاً با افزایش تقاضای سرمایهای، رشد قیمت زمین در مناطق نوساز و کاهش موقت قدرت خرید مصرفکنندگان همراه بوده است. کارشناسان تأکید میکنند روند بازار مسکن در هفتههای پیشرو، تا حد زیادی به تداوم یا توقف رشد نرخ دلار بستگی دارد.
About The Author
