ورزش ایران امروز در یک نقطه تصمیم ایستاده است؛ نقطهای که میتواند از تراکم موفقیت به تداوم موفقیت عبور کند؛ یا بار دیگر در چرخه افتخارهای مقطعی گرفتار شود.
به گزارش هیچ یک _ در سالهای اخیر، ورزش ایران با انبوهی از مدالها و نتایج قابل توجه در رشتهها و ردههای مختلف روبهرو بوده است؛ موفقیتهایی که در نگاه نخست، تصویری امیدوارکننده و کمسابقه ترسیم میکند. اما پرسش اصلی دقیقاً از همینجا آغاز میشود؛ پشت این مدالها چه میگذرد؟ آیا با یک دوره استثنایی و گذرا مواجهایم یا نشانههای یک تغییر عمیقتر در حال شکلگیری است؟
اگر از سطح نتایج عبور کنیم، آنچه در دوره اخیر مدیریت ورزش کشور قابل مشاهده است، صرفاً افزایش افتخار نیست، بلکه تغییر در منطق اداره ورزش است. نشانههای این تغییر را میتوان در تمرکز بر ورزش پایه، پیوند نظاممند با آموزشوپرورش، توجه همزمان به ورزش بانوان، پارالمپیک و ردههای سنی مختلف و تلاش برای ایجاد پیوستگی میان سطوح مختلف ورزش جستوجو کرد. این رویکرد، از یک نگاه نتیجهمحور کوتاهمدت فاصله گرفته و به سمت حکمرانی زنجیرهای ورزش حرکت میکند.
در این چارچوب، ورزش دیگر صرفاً محل بروز هیجانهای ملی یا واکنشهای مقطعی نیست، بلکه به مثابه یک نظام اجتماعی و مدیریتی میتواند قلمداد شود؛ نظامی که اگر درست اجرا شود، قادر است بهطور مستمر افتخار، تولید کند. تأکید بر اتصال ورزش دانشآموزی به قهرمانی، در همین راستا معنا پیدا میکند و با این خوانش، مدال، پایان مسیر نیست، بلکه خروجی یک سیاست درست است.
ویژگی قابل تأمل گفتمان کنونی مدیریت ورزش کشور، فاصله گرفتن از فردمحوری و حرکت به سمت نهادسازی است. توزیع توجه میان رشتهها و استانها، بهرهگیری از ظرفیتهای مغفولمانده و کاهش تمرکز سنتی، نشان میدهد هدف صرفاً برجستهسازی چند چهره یا رشته خاص نیست، بلکه ایجاد یک اکوسیستم پایدار ورزشی است؛ اکوسیستمی که بتواند نسلبهنسل بازتولید شود.
با این حال، نقطه حساس ماجرا دقیقاً همینجاست. این گفتمان هنوز در مرحله تثبیت قرار دارد و خطر بازگشت به الگوی قدیمی ــ یعنی مصرف سیاسی و رسانهای مدالها بدون اصلاح ساختار ــ همچنان وجود دارد. اگر اصلاح فرایندهای تصمیمگیری، چابکسازی مدیریت، اعتماد به نسل جدید مدیران و مربیان و تثبیت سیاستهای دادهمحور به یک قاعده پایدار تبدیل نشود، این موفقیتها نیز میتوانند بهسرعت فرسوده شوند.
ورزش ایران امروز در یک نقطه تصمیم ایستاده است؛ نقطهای که میتواند از تراکم موفقیت به تداوم موفقیت عبور کند، یا بار دیگر در چرخه افتخارهای مقطعی گرفتار شود.
پاسخ این پرسش که پشت مدالها چه میگذرد، نه در جدول ردهبندیها، بلکه در کیفیت حکمرانی ورزشی آینده مشخص خواهد شد؛ حکمرانی که بر مبنای گفتمان گذار از افتخارمحوری مقطعی به حکمرانی کارآمد و زنجیرهای ورزش بنا نهاده شده و امید آن میرود که با عملیاتی کردن مولفههای کارآمدی اجرایی، عقلانیت فنی و تمرکز بر ساختار درست این مهم به منصه ظهور دست یابد.
